Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Mesleklerin Gruplandırılması Rehberinin Dayandığı Esaslar

1- Bu Rehberde esas alınan Pan-Avrupa sınıflandırma sistemi olan NACE (Nomenclature générale des Activités économiques dans les Communautés Européennes), Arupa Birliğinde ekonomik faaliyetlerin istatiksel olarak sınıflandırılmasını sağlayan bir sistemdir.

Ulusal ticari ve sınaî faaliyet verilerinin ülkelerarası karşılaştırmalarda kullanılmasını sağlamak amacıyla, Birleşmiş Milletler tarafından hazırlanan ve Dünya’da kabul edilen ISIC (International Standart Industrial Classification) faaliyet sınıflaması temel alınarak, Avrupa Birliğine üye ülkelerde uygulanmak üzere yürürlüğe konulan sınıflama sistemi NACE temel alınarak hazırlanan Rehberde;
1. A-T arası harflerle belirtilenler KISIM,
2. İki basamaklı sayısal kodlar BÖLÜM
3. BÖLÜM’e eklenen 1 basamak ile elde edilen üç basamaklı sayısal kodlar GRUP,
4. GRUP’a eklenen 1 basamak ile elde edilen dört basamaklı sayısal kodlar SINIF,
5. Dört basamaklı olan SINIF’a 2 basamaklı kodların eklenmesiyle oluşturulan kodlar ulusal FAALİYETLER, olarak adlandırılmıştır.

2- Meslekleri gruplandırmada ilk hareket noktası bir mesleğin Rehberin sırasıyla hangi KISMINDA, BÖLÜMÜNDE, GRUBUNDA, SINIFINDA ve FAALİYETİNDE yer aldığının dikkatle araştırılması ve dâhil edileceği faaliyetin isabetle tespit edilmesidir.

3- Her üyeye, Rehberde yer alan, en eski ve en çok faaliyeti göz önünde bulundurarak NACE hesaplama yöntemiyle esas iştigal konusunu tanımlayan bir faaliyet kodunun verilmesi zorunludur. Üyeye birden fazla faaliyet kodu verilemez.
Meslek gruplarının FAALİYET bazında kurulması esastır. Ancak;

a) Aynı FAALİYET ile iştigal eden meslek mensupları sayısı, meslek grubu kurulabilmesi için gerekli üye sayısından az ise, aynı SINIF içinde yer alan en yakın FAALİYET’deki meslek mensupları ile, bu mümkün olmaz ise aynı GRUP, bunun da mümkün olmaması halinde aynı BÖLÜM, mümkün olmaması halinde aynı KISIM altında meslek grubu oluşturulabilir.

Örneğin; (47.51.01) kumaş perakende ticareti tek başına meslek grubu oluşturacak sayıda üyesi varsa meslek grubu oluşturulacak, yok ise aynı SINIF içerisindeki en yakın FAALİYET olan, (47.51.02) örgü ipliği perakende ticaretiyle birlikte bir meslek grubu oluşturulabilir. Bu şekilde de meslek grubu sayısına ulaşamıyorsa (47.51) Belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda tekstil ürünleri perakende ticareti SINIFI altında bir meslek grubu oluşturulabilir. Yeterli sayıya burada da ulaşmıyorsa, en yakın başka bir sınıfla birleşebilir (örneğin: 47.51 ile 47.52 sınıfı birleştirilip bir meslek grubu oluşturulabilir). Bu şekilde de meslek grubu oluşturulamıyorsa 47.5 Belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda diğer ev eşyalarının perakende ticareti GRUBU’nun tamamından bir meslek grubu oluşturabilir. Bu şekilde de gerekli sayıya ulaşamıyorsa, 47 perakende ticaret BÖLÜM’ü içerisinde başka bir GRUPLA (47.5 ile 47.6) meslek grubu kurabilir. Bu da tek başına yetmiyorsa aynı KISIM altındaki BÖLÜMLERDEN bir kısmı (yakın olanlar örneğin 46 ile 47)) birleştirilerek bir meslek grubu oluşturulabilir. Bu şekilde de meslek grubu oluşturacak sayıya ulaşılamıyor ise KISIM altında meslek grubu oluşturulur. KISIM altında da meslek grubu oluşmuyor ise en yakın KISIM’larla birleştirilmek suretiyle meslek grubu oluşturulabilir.

b) Aynı FAALİYET ile iştigal eden meslek mensupları sayısı, meslek grubu kurulabilmesi için gerekli üye sayısından az ise, aynı veya benzer faaliyetin toptan ticareti ve perakende ticareti ile iştigal edenlerin birleştirilmesi suretiyle meslek grubu teşkil edilebilir. Ancak, bu şekilde meslek grubu oluşturulamaz ise aynı veya benzer faaliyetin toptan ticareti, perakende ticareti ve üretimi ile iştigal edenlerin birleştirilmesi suretiyle meslek grubu teşkil edilir.
Bir ürün ile o ürünün girdilerinin ticareti ve/veya üretimi ile iştigal edenlerin birleştirilmesi suretiyle de meslek grubu teşkil edilebilir.
Aynı veya benzer üretim girdilerinden meydana gelen ürünlerin üretimi veya ticareti (perakende veya toptan) ile iştigal edenlerin birleştirilmesi suretiyle de meslek grubu teşkil edilebilir.
Bir ürünün imalatını ve/veya ticaretini yapanlar ile bu ürüne ilişkin hizmet sunan ve/veya onarımını yapanların birleştirilmesi suretiyle meslek grubu teşkil edilir.

Örneğin; ayakkabı perakende ticareti yeterli sayıya ulaşabiliyorsa bir meslek grubu kurulur. Ancak, bu şekilde bir meslek grubu oluşturulamıyorsa ayakkabı perakende ve toptan ticareti, bu şekilde yeterli sayıya ulaşılamıyorsa ayakkabı perakende, toptan ticareti ve imalatı ile iştigal edenler birleştirilmek suretiyle bir meslek grubu oluşturulabilir. Veya ayakkabı toptan ticareti ile deri toptan ticareti ve/veya üretimini yapanlar birleştirilmek suretiyle bir meslek grubu oluşturulabilir. Veya ayakkabı ticareti (toptan veya perakende)ve/veya üretimi ile çanta ticareti (toptan veya perakende) ve/veya üretimi ile iştigal edenler birleştirilmek suretiyle bir meslek grubu oluşturulabilir. Veya ayakkabı imalatı ve/veya ticareti (toptan ve perakende) ile ayakkabı tamiri ile iştigal edenler birleştirilmek suretiyle bir meslek grubu oluşturulabilir.

4- Daha önce teşkil edilen ve bu Rehbere göre bir değişiklik yapılmadan muhafaza edilen meslek gruplarında yer alan üyelere tebligat yapılması zorunlu değildir. Örneğin, daha önce teşkil edilen gıda toptan ticareti meslek grubu aynı isimde muhafaza edilecek ise bu grupta bulunan üyelere tebligat yapılması zorunlu değildir.

5- Ticaret ve Sanayi Odaları, Ticaret Odaları ve Sanayi Odalarında Mesleklerin Gruplandırılması Rehberinin Dayandığı Esaslar ve Dikkate Alınacak Hususlar ve eki Rehber, Deniz Ticaret Odalarında Mesleklerin Gruplandırılması Rehberinin Dayandığı Esaslar ve eki Rehber ile Ticaret Borsalarında Mesleklerin Gruplandırılması Rehberinin Dayandığı Esaslar ve eki Rehber yürürlükten kaldırılmıştır.

6- Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Mesleklerin Gruplandırılması Rehberi ve Dayandığı Esaslar Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayınlandığı tarihte yürürlüğe girer.